దేశంలో నిరుద్యోగ సమస్య మరోసారి ఆందోళన కలిగించే స్థాయికి చేరింది. 2026 ఏప్రిల్ నెలలో భారత నిరుద్యోగిత రేటు 5.2 శాతానికి పెరిగి గత ఆరు నెలల్లోనే అత్యధిక స్థాయిని నమోదు చేసింది. మార్చి నెలలో ఇది 5.1 శాతంగా ఉండగా, తాజాగా స్వల్ప పెరుగుదల కనిపించింది. అయితే, పట్టణ ప్రాంతాల్లో మాత్రం నిరుద్యోగం తగ్గడం కొంత ఊరటనిచ్చే అంశంగా మారింది.
కేంద్ర గణాంకాలు, కార్యక్రమాల అమలు మంత్రిత్వ శాఖ విడుదల చేసిన తాజా పీరియాడిక్ లేబర్ ఫోర్స్ సర్వే (PLFS) నెలవారీ బులెటిన్లో ఈ వివరాలు వెల్లడయ్యాయి. నివేదిక ప్రకారం, నిరుద్యోగిత రేటు పెరుగుదలకు ప్రధాన కారణం గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఉపాధి అవకాశాల తగ్గుదలే.
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో నిరుద్యోగిత రేటు మార్చిలో 4.3 శాతంగా ఉండగా, ఏప్రిల్లో అది 4.6 శాతానికి పెరిగింది. వ్యవసాయేతర రంగాల్లో ఉపాధి మందగించడం దీనికి కారణంగా భావిస్తున్నారు. మరోవైపు, పట్టణ ప్రాంతాల్లో నిరుద్యోగం 6.8 శాతం నుంచి 6.6 శాతానికి తగ్గింది. ఇది గత ఏడాది ఏప్రిల్ తర్వాత నమోదైన కనిష్ఠ స్థాయి కావడం విశేషం.
పట్టణ మహిళల్లో ఉపాధి పరిస్థితి గణనీయంగా మెరుగుపడింది. వారి నిరుద్యోగిత రేటు 9.0 శాతం నుంచి 8.5 శాతానికి తగ్గింది. ఇదే సమయంలో పట్టణ పురుషుల నిరుద్యోగం కూడా 6.1 శాతం నుంచి 5.9 శాతానికి తగ్గింది. దీంతో నగరాల్లో ఆర్థిక కార్యకలాపాలు కొంత చురుకుదనాన్ని ప్రదర్శిస్తున్నాయని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
అయితే దేశవ్యాప్తంగా మహిళల పరిస్థితి మాత్రం ఇంకా సవాళ్లతోనే కొనసాగుతోంది. జాతీయ స్థాయిలో మహిళల నిరుద్యోగిత రేటు 5.3 శాతం నుంచి 5.4 శాతానికి పెరిగింది. పురుషుల నిరుద్యోగం కూడా 5.0 శాతం నుంచి 5.1 శాతానికి స్వల్పంగా పెరిగింది.
ఇక కార్మిక శక్తి భాగస్వామ్య రేటు (LFPR) తగ్గడం కూడా ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపే అంశంగా మారింది. 15 ఏళ్లు పైబడిన వారిలో LFPR మార్చిలో 55.4 శాతంగా ఉండగా, ఏప్రిల్లో 55.0 శాతానికి పడిపోయింది. అదే విధంగా శ్రామిక జనాభా నిష్పత్తి (WPR) కూడా 52.6 శాతం నుంచి 52.2 శాతానికి తగ్గింది.
ముఖ్యంగా మహిళల కార్మిక భాగస్వామ్య రేటు ఎనిమిది నెలల కనిష్ఠ స్థాయి అయిన 33.9 శాతానికి పడిపోవడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. పట్టణాల్లో ఉపాధి అవకాశాలు మెరుగుపడుతున్నప్పటికీ, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఉపాధి కల్పనలో ఇంకా ఒత్తిడి కొనసాగుతోందని తాజా గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి
